
สถานการณ์ไฟใต้ที่ปะทุรุนแรงขึ้นในห้วงเวลานี้ โดยเฉพาะประเด็นที่หลายฝ่ายจับตา คือการเจาะจงก่อเหตุที่ จ.สตูล ครั้งแรกในรอบเกือบ 23 ปี ทำให้เกิดความน่ากังวลในหลายมิติ
ทั้งการขยายเขตปฏิบัติการของกลุ่มผู้ก่อเหตุรุนแรง การแสดงศักยภาพของฝ่ายต่อต้านรัฐ ซ้ำยังเป็นช่วงใกล้เปิดเวทีพูดคุยสันติสุขรอบใหม่ ขณะที่โต๊ะพูดคุยรอบนี้ก็ได้รับความสนใจเป็นพิเศษเกี่ยวกับบทบาทของ “ประเทศที่สาม”
และที่จะมองข้ามไม่ได้ คือ ความไม่พร้อมของรัฐบาลนายกฯอนุทิน ชาญวีรกูล ในตำแหน่งรองนายกฯฝ่ายความมั่นคง ที่ไม่สามารถรับผิดชอบปัญหานี้ได้เต็มมือ เต็มเม็ดเต็มหน่วย
ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.สุรชาติ บำรุงสุข นักวิชาการด้านความมั่นคงชื่อดัง วิเคราะห์แนวโน้มและทิศทางของสถานการณ์ไฟใต้ทั้งหมดนี้เอาไว้แบบกระชับ แต่ตรงประเด็น...
@@ ไฟใต้ก่อนสิ้นปี! @@
ปัญหาความรุนแรงในจังหวัดชายแดนภาคใต้ ยังคงเป็นโจทย์ความมั่นคงสำคัญที่ท้าทายรัฐบาลปัจจุบัน ไม่แตกต่างจากที่รัฐบาลอื่นได้เผชิญมา
โดยเฉพาะหลังจากการก่อความรุนแรงชุดใหญ่ในเดือนสิงหาคมที่ผ่านมาแล้ว การก่อเหตุของ BRN ยังคงเกิดต่อเนื่อง อีกทั้งยังขยายออกนอกพื้นที่ไปยังสตูลและสงขลา
สภาวะเช่นนี้ ชวนให้เราตั้งข้อสังเกตจากเหตุการณ์ในภาคใต้ ดังนี้
1.การก่อเหตุความรุนแรงยังคงเป็นเครื่องมือหลักของการต่อต้านรัฐ และในอีกด้านเป็นการแสดงออกให้เห็นถึงพลังของกลุ่มในการก่อเหตุ โดยที่ฝ่ายรัฐไม่สามารถหยุดยั้งได้
2.ความรุนแรงเป็นเครื่องมือในการต่อรองกับรัฐในอีกแบบ เพราะในปัจจุบันมีข้อเสนอว่า การเจรจาควรมีกลุ่มก่อความไม่สงบมากกว่ากลุ่ม BRN เท่านั้น
3.ความรุนแรงเป็นการแสดงออกเพื่อสร้างภาพของการโฆษณาทางการเมือง ไม่ว่าจะเป็นภาพสำหรับผู้สนับสนุนทุนทั้งภายในและภายนอก หรือเป็นภาพส่งต่อแก่ผู้สนับสนุนความคิดสุดโต่งในบ้าน
4.การเจรจาระหว่างรัฐบาลไทยกับกลุ่มแบ่งแยกดินแดน BRN ยังไม่เห็นความคืบหน้าอย่างเป็นรูปธรรม แต่ก็มีความชัดเจนที่มีผู้อำนวยความสะดวกคนใหม่จากมาเลเซียแล้ว
5.ในกระบวนการเจรจานี้ มีการกล่าวถึงบทบาทของอินโดนีเซียมากขึ้น และอาจเข้ามาเป็นผู้อำนวยความสะดวกร่วมอีกประเทศ อันจะทำให้การเจรจาปัญหาภาคใต้ในอนาคตอาจขยายเป็นแบบ “4 ฝ่าย” คือ ไทย-มาเลเซีย-อินโดนีเซีย-BRN
6.เราอาจจะต้องยอมรับความจริงว่า การเจรจาที่เกิดขึ้นแทบไม่มีผลในการลดทอนความรุนแรงจากการก่อเหตุของกลุ่ม BRN เพราะกลุ่มติดอาวุธมีทิศทางแยกระหว่างการก่อเหตุกับการเจรจา
7.ในช่วงที่ผ่านมา บทบาทของนักการเมืองอย่างอาจารย์วันนอร์ เป็นประเด็นที่น่าติดตาม ไม่ว่าจะเป็นการเดินทางไปมาเลเซียและอินโดนีเซียในเรื่องของปัญหาภาคใต้ หรือการให้คำปรึกษาโดยตรงกับนายกฯ
8.บทบาทอาจารย์วันนอร์ สะท้อนความแนบแน่นที่เพิ่มมากขึ้นระหว่างพรรคภูมิใจไทยและพรรคประชาชาติ ซึ่งทำให้เกิดคำถามในทางการเมืองว่า พรรคประชาชาติจะเป็นพรรคสีน้ำเงินในอนาคตหรือไม่
9.บทบาทของพรรคการเมืองบางพรรค นักการเมืองบางคน หรือกลุ่มประชาสังคมบางกลุ่ม ในการสนับสนุนการทำงานของกลุ่ม BRN ยังคงเป็นประเด็นด้านความมั่นคงที่สำคัญ และกลายเป็นช่องทางของการทำงานการเมืองของ BRN ในเวทีต่างๆ
10.กลุ่ม BRN ยังคงอาศัยช่องทางในการสร้างความได้เปรียบทางการเมือง เช่น การเคลื่อนงานการเมืองผ่านช่องทางกฎหมายบางฉบับ
11.ปัญหาของพี่น้องชาวพุทธ ที่วันนี้มีสถานะเป็น “พลเมืองชั้น 2” ในจังหวัดชายแดนภาคใต้ ยังไม่ได้รับความสนใจเท่าที่ควรจากรัฐบาล
12.การดูแลสวัสดิการของเจ้าหน้าที่ที่ทำงานในพื้นที่ เป็นประเด็นที่อยากขอให้รัฐบาลให้ความสำคัญ เพราะเจ้าหน้าที่เหล่านี้ทำงานด้วยความเสี่ยงในทุกด้าน
13.ปัญหาพื้นฐานสำคัญอีกประการคือ ทำอย่างไรที่จะมี “รองนายกฯ ความมั่นคง” ที่เข้ามารับผิดชอบงานภาคใต้จริงๆ ไม่ใช่มี “รองความมั่นคงแบบจำเป็น” ที่ไม่สามารถขับเคลื่อนนโยบายภาคใต้ได้ในทางปฏิบัติ
สุดท้ายนี้ ปัญหาการก่อความไม่สงบในภาคใต้ยังจะคงอยู่เป็นความท้าทายต่อการจัดการของรัฐบาลต่อไป และจะเป็นปัญหาการต่อสู้ที่ “แหลมคม” มากขึ้นในปีหน้าอย่างแน่นอน!
